Dantin - Sau loạt bài về mèo nhập lậu từ Trung Quốc ( đăng tải trên báo Đời sống & Tiêu dùng các số 15,16 ra ngày 28/3 và ngày4/4/2013), PV Đời sống& Tiêu dùng tiếp tục theo dõi và nhận thấy lượng mèo nhập lậu từ Trung Quốc không giảm đi mà còn tăng lên đến mức báo động. Gần đây nhất, các cơ quan chức năng tỉnh Quảng Ninh liên tục bắt giữ hàng chục tấn mèo nhập lậu vào nước ta. Toàn bộ số mèo này, nếu không bị phát hiện kịp thời, sẽ ồ ạt tràn vào các quán nhậu mang theo nguy cơ dịch bệnh cực lớn.
Dantin - Sau loạt bài về mèo nhập lậu từ Trung Quốc ( đăng tải trên báo Đời sống & Tiêu dùng các số 15,16 ra ngày 28/3 và ngày4/4/2013), PV Đời sống& Tiêu dùng tiếp tục theo dõi và nhận thấy lượng mèo nhập lậu từ Trung Quốc không giảm đi mà còn tăng lên đến mức báo động. Gần đây nhất, các cơ quan chức năng tỉnh Quảng Ninh liên tục bắt giữ hàng chục tấn mèo nhập lậu vào nước ta. Toàn bộ số mèo này, nếu không bị phát hiện kịp thời, sẽ ồ ạt tràn vào các quán nhậu mang theo nguy cơ dịch bệnh cực lớn.
Để tìm hiểu thêm về nguồn gốc và nguyên nhân vì sao mèo lậu Trung Quốc lại tràn sang nước ta, chúng tôi đã tìm về tỉnh Thái Bình, nơi lâu nay vẫn được mệnh danh là “thủ phủ thịt mèo” của cả nước.
Ồ ạt sang Trung Quốc săn mèo
Theo những thương lái mèo ở Thái Bình thì trước kia, nguồn mèo chủ yếu phục vụ các quán nhậu ở Thái Bình được thu gom ở các tỉnh phía Bắc. Khi nhu cầu của thực khách tăng, thị trường được mở rộng vào tận Trung Bộ và các tỉnh phía Nam. Nhưng vài năm trở lại đây, nguồn mèo trong nước dần cạn kiệt, những thương lái buộc phải lặn lội sang Trung Quốc gom hàng. Toàn bộ số mèo mua được đều tập kết tại biên giới Lạng Sơn và biên giới Quảng Ninh trước khi đưa sâu vào nội địa. “Bên Trung Quốc nuôi rất nhiều mèo, người ta lại không có thói quen ăn thịt mèo như ở Việt Nam nên nguồn hàng dồi dào lắm. Nhưng bởi dân nhậu nước ta vẫn chuộng mèo nội nên chúng tôi tuyệt đối giữ bí mật nguồn gốc mèo thịt. Khi đã chế biến, đưa lên bàn nhậu thì thịt mèo nào chẳng giống nhau, phân biệt làm sao được”, ông Sơn, một thương lái mèo ở Đông Hưng (Thái Bình) tiết lộ.
“Thủ phủ thịt mèo” Thái Bình.
Anh Khương, chủ một cửa hàng thịt mèo ở TP.Thái Bình cho biết: Thịt mèo sống Trung Quốc được các thương lái Việt Nam mua với giá từ 35 – 40.000 đồng/kg. Khi qua cửa khẩu vào nước ta, lập tức giá được đôn lên từ 100 – 110.000 đồng/kg. Riêng mèo đen tuyền lên tới gần 150.000 đồng/kg. “Chúng tôi vẫn thích lùng mua mèo đen nhất vì ở Việt Nam giá trị cao. Bên Trung Quốc người ta cào bằng một giá chung với tất cả các loại mèo. Đen hay khoang, trắng cũng đều một giá cả. Thế mới thích. Chỉ có điều mèo đen vốn ít nên muốn mua được phải mất công đi lùng”, anh Khương nói.
Dựa vào kinh nghiệm và mối quan hệ trong giới kinh doanh “tiểu hổ” ở Việt Nam, vị chủ quán này khẳng định, hiện nay có tới 80-90% số mèo thịt bày bán ở các quán nhậu trong nước đều có nguồn gốc từ Trung Quốc. Anh này còn chỉ rõ cách phân biệt giữa mèo “nội địa” và mèo “nhập khẩu”: “Dân trong nghề chúng tôi tiếp xúc với nhiều loại mèo nên rõ lắm. Mèo nhập về thường yếu, bụng to, lông xù và mắt lờ đờ, không tinh nhanh, khỏe mạnh như mèo ta. Thời gian gần đây trong nước cũng có một số nơi chuyên nuôi mèo để bán thịt. Loại này được nuôi theo kiểu công nghiệp nên thịt bở, nhạt hơn mèo nuôi tự nhiên. Dân nhậu cũng quen với loại thịt mèo này rồi nên khi chúng tôi trộn mèo Trung Quốc vào không ai nhận ra ,cứ nghĩ đó là mèo nuôi ở Việt Nam”. Cũng theo anh Khương, tại “thủ phủ thịt mèo – Thái Bình” hiện có hàng trăm cơ sở thu mua, giết mổ và kinh doanh thịt mèo. Riêng TP.Thái Bình có không dưới ba chục hộ. Theo tính toán của anh Khương, để đáp ứng đủ nhu cầu thực khách thì trung bình các cơ sở thịt mèo phải nhập mèo sống 2 lần/tuần. Mỗi lần nhập cũng phải 2 - 3 tạ. Cứ theo công thức đó, mỗi tháng “thủ phủ thịt mèo” cũng “xài” hết hàng chục tấn mèo thịt.
Nguy cơ dịch bệnh nhãn tiền
Theo tìm hiểu, số mèo thịt được nhập lậu từ Trung Quốc khi sang đến Việt Nam bị chết rất nhiều. Do sức đề kháng yếu của giống mèo này rất yếu lại trải qua quãng đường vận chuyển hàng trăm cây số nên những chú “tiểu hổ” không chịu được “nhiệt”. Để tránh thiệt hại, một số chủ cửa hàng đã yêu cầu các thương lái “sơ chế” mèo (làm thịt trước) rồi ướp lạnh ngay từ bên Trung Quốc rồi mới chuyển về Việt Nam. Tuy nhiên, nếu làm theo cách này thì toàn bộ phần nội tạng mèo (dùng để chế biến một số món ăn khoái khẩu như dồi, lòng mèo xào rau má...) sẽ bị vứt bỏ, ảnh hưởng đến thực đơn các món ăn của quán. Vì thế, hiện vẫn có một số chủ hàng thịt mèo nhập mèo sống. Cách làm này tiềm ẩn nguy cơ thiệt hại (do bị cơ quan chức năng phát hiện, thu giữ hoặc do mèo bị chết) nên không nhiều người dùng. Thời gian gần đây, để tránh sự kiểm tra của cơ quan chức năng, những thương lái mèo sống đã chuyển cách thức vận chuyển từ đường bộ sang đường thủy. Họ thuê hẳn thuyền, ca nô chuyển mèo ra tàu lớn rồi đi theo đường biển vận chuyển sâu vào nội địa, trước khi xé lẻ hàng phân phối.
Cách chế biến mèo nhập từ Trung Quốc cũng không giống mèo bản địa. Anh Huy, một thợ thịt mèo ở Đông Hưng (Thái Bình) cho biết: Thông thường con mèo đem thịt sẽ được giữ “toàn thây” với mục đích tận dụng toàn bộ phần thịt và các bộ phận để chế biến thành thức ăn. Riêng với mèo nhập lậu, tất cả đều phải “xử trảm” (cắt đầu) ngay từ lúc con mèo còn sống nguyên rồi mới đem cạo lông, moi bụng để tránh nguy cơ bệnh tật cho người chế biến. Tuy là thợ thịt mèo lâu năm, kinh nghiệm đầy mình nhưng khi đối mặt với những con mèo sống anh Huy cũng rất e ngại. “Lũ mèo khi đối diện với cái chết sẽ phản ứng kinh khủng lắm. Nó sẽ cào xé lung tung nên khi làm thị phải hết sức thận trọng. Không cẩn thận là bị nó cào rách tay, thậm chí cắn thủng tay như chơi. Trước kia chúng tôi thường cho mèo vào lồng sắt, dìm xuống nước đến khi chết hẳn mới đem lên làm. Nhưng riêng với mèo Trung Quốc, cứ phải cắt đầu vất đi cho lành. Chẳng biết nó có điên dại gì không, lúc làm thịt, không may để cái răng nó chọc đứt da thì mình “ lĩnh” đủ. Lúc đầu chủ hàng cũng càu nhàu vì tiếc của, nhưng khi chúng tôi phân tích kỹ, họ cũng phải chấp nhận”, anh Huy lý giải.
Trả lời câu hỏi xung quanh vụ phát hiện lô mèo Trung Quốc nhập lậu vào Việt Nam, ông Đoàn Duy Ái, Chi cục trưởng Chi cục Thú y tỉnh Quảng Ninh cho biết: Nước ta không có chủ trương nhập mèo, do đó có thể khẳng định toàn bộ số lượng mèo nhập từ Trung Quốc đều không có giấy kiểm dịch thú ý, là nguy cơ gây hại đối với sức khỏe cộng đồng. Cũng theo ông Ái, kết quả các mẫu xét nghiệm cho thấy kháng thể từ loại mèo Trung Quốc nhập lậu mà cơ quan bắt giữ được là yếu, rất dễ mang mầm dịch bệnh dại và các bệnh khác như thương hàn, ỉa chảy, bệnh viêm phổi. Ông Ái khuyến cáo người dân không nên ăn thịt ăn tiết canh mèo bệnh, hay thịt mèo bệnh chế biến chưa kỹ để tránh nguy cơ nhiễm bệnh.
Hòa Thắng