ĐS&TD - Liên quan đến những vấn đề xung quanh việc cải tạo, thay thế cây xanh ở Hà Nội đang được dư luận hết sức quan tâm trong thời gian qua, Bí thư Thành ủy Hà Nội Phạm Quang Nghị yêu cầu kiểm điểm trách nhiệm từ Giám đốc, Phó Giám đốc, cán bộ của các Sở, Ngành liên quan và việc xử lý trách nhiệm không được né tránh, bao biện hay kiểu "hòa cả làng".
Chặt hạ cây trên đường Nguyễn Trãi
Chiều 23/3, Thường trực Thành ủy Hà Nội đã họp và chỉ đạo xử lý những vấn đề liên quan đến việc cải tạo, thay thế cây xanh đang được dư luận quan tâm. Những thiếu sót của cơ quan liên quan trong việc cải tạo, thay thế cây xanh khiến dư luận bức xúc thời gian qua được phân tích kỹ, chỉ rõ từng vấn đề.
Kiểm điểm các lãnh đạo sở
Bí thư Thành ủy Phạm Quang Nghị khẳng định, dư luận bức xúc là có lý do chính đáng. Những cơ quan thực hiện đã lựa chọn cách làm không phù hợp, không lường trước hệ quả do việc làm của mình gây ra, trong đó có sự nôn nóng và giản đơn, cho dù chủ trương cải tạo, thay thế cây là đúng đắn và thành phố đã thực hiện có kết quả trong nhiều năm qua.
Lãnh đạo Thành ủy yêu cầu các cơ quan liên quan phải thể hiện tinh thần nghiêm túc kiểm điểm, nhìn nhận lại từng vấn đề, từng việc đã làm, chỉ rõ thiếu sót, từ đó rút kinh nghiệm chung.
“Trước mắt phải dừng cải tạo, thay thế cây để rà soát, hoàn thiện tất cả quy trình, thủ tục, làm rõ các tiêu chí đánh giá, phân loại để có căn cứ quyết định cây nào cần thay, cây nào không, với tinh thần hạn chế đến mức thấp nhất việc thay những cây đã trồng”, Bí thư Hà Nội chỉ đạo.
Về việc xử lý trách nhiệm các cá nhân, tập thể liên quan, ông Phạm Quang Nghị yêu cầu Ban cán sự Đảng UBND thành phố chỉ đạo khẩn trương việc thanh tra theo chỉ đạo của Chủ tịch thành phố. Thanh tra liên ngành phải làm rõ được thiếu sót ở đâu, do ai và biện pháp sửa chữa, khắc phục phải cụ thể.
“Cần kiểm điểm trách nhiệm từ Giám đốc, Phó Giám đốc, cán bộ của các Sở, Ngành liên quan. Việc xử lý trách nhiệm này phải bảo đảm tính kỷ cương, tinh thần nghiêm túc, cầu thị, nhất định không được né tránh, bao biện hay xử lý kiểu hòa cả làng. Ngay khi có kết quả thanh tra phải cung cấp thông tin đầy đủ cho cơ quan báo chí để công khai cho nhân dân được biết”, Bí thư Thành ủy nhấn mạnh.
Về 21 câu hỏi được nêu ra trong cuộc họp báo ngày 20/3 của UBND thành phố vừa qua, Bí thư Hà Nội yêu cầu Ban cán sự Đảng UBND thành phố chỉ đạo Sở Xây dựng trả lời và gửi từng cơ quan báo chí. Nội dung trả lời phải đầy đủ, rõ ràng, chính xác, thuyết phục, không được bao biện, quanh co.
Ông Phạm Quang Nghị khẳng định, lãnh đạo thành phố đã kịp thời nhận ra những hạn chế, thiếu sót trong thực hiện cải tạo, thay thế cây xanh của các cơ quan, đơn vị thực hiện, cũng như đã lắng nghe ý kiến dư luận. "Nhân dân rất nghiêm khắc, nhưng đồng thời cũng rất công bằng nếu chúng ta thực lòng tiếp thu, sửa chữa”, ông Nghị nói.
Cây trồng mới là vàng tâm hay cây mỡ?
Trước đó, Sở Xây dựng Hà Nội công bố đề án cải tạo, thay thế cây xanh đô thị và đưa ra đề xuất chặt hạ khoảng 6.700 cây. Ông Lê Văn Dục, Giám đốc Sở Xây dựng Hà Nội, phố Nguyễn Chí Thanh là tuyến đầu tiên thực hiện thay thế cây theo đề án. Phố Nguyễn Chí Thanh có 381 cây bóng mát thuộc 15 loài, trong đó chiếm số nhiều là cây hoa sữa với 228 cây, keo có 81 cây, số còn lại thuộc 13 loài khác nhau.
Giải thích với báo chí về lý do chặt hạ đồng loạt cây tại đây, ông Dục nói do sự thiếu đồng bộ (cây thuộc nhiều chủng loại khác nhau) nên Sở Xây dựng đề xuất thay thế toàn bộ số cây này bằng cây vàng tâm.
Theo đề án thay thế cây xanh của Sở Xây dựng thực hiện từ tháng 9/2013, trong đợt cải tạo sẽ chặt hạ những cây không đúng chủng loại cây xanh đô thị, sai quy hoạch, nghiêng, cong xấu, cản trở giao thông; trồng lại cây thay thế theo loài cây chủ đạo của tuyến phố; bó vỉa gốc cây; hoàn trả vỉa hè; phát triển cây xanh tầm thấp trên dải phân cách, đảo giao thông, trụ cầu, gầm cầu…
Việc Hà Nội thay cây mới bằng cây vàng tâm và một số cây khác cũng đang gây tranh cãi, trong đó nhiều ý kiến chuyên gia cho rằng, cây vàng tâm không phù hợp với môi trường đô thị, lâu phát triển và dễ chết. GS. Nguyễn Lân Dũng, Chủ tịch Hội các ngành Sinh học Việt Nam, đánh giá đây là một lựa chọn "hoàn toàn không hợp lý".
"Cây gỗ Vàng Tâm là cây gỗ rất quý có giá trị tương đương với cây sưa, giá trị cao thường mọc ở rừng sâu trong độ cao khoảng 100 – 700m. Cây gỗ nói trên ưa đất chua và lớn rất chậm đòi hỏi độ cao và không khí lạnh mới có thể phát triển. Hơn thế nữa, với loại cây gỗ quý này, chúng ta sẽ mất thêm rất nhiều công sức để bảo vệ khi cây đã trưởng thành tránh trường hợp bị "đốn trộm”, GS Dũng nói.
Xoay quanh những quan điểm về cây vàng tâm thì nhiều người còn nghi rằng cây vàng tâm được trồng thay thế ở phố Nguyễn Chí Thanh Hà Nội không phải cây vàng tâm thật mà là gỗ mỡ. trước luồng ý kiến này TS, KTS Phạm Anh Tuấn (ĐH Lâm nghiệp) đưa ra quan điểm: Cây vàng tâm và cây gỗ mỡ là hai loài khác nhau nhưng cùng một chi. Tuy nhiên, trong khoa học phân biệt rất rõ ràng, hai loài này cũng có tên khoa học khác nhau, vì vậy cây vàng tâm và gỗ mỡ không thể gọi chung một cái tên.Mặc dù chưa có điều kiện tiếp xúc, quan sát trực tiếp loại cây đang trồng trên phố Nguyễn Chí Thanh nhưng ông vẫn tin rằng, cây trồng trên phố này là cây vàng tâm.
Theo khảo sát của phóng viên Báo Đời sống & Tiêu dùng, trên một số tuyến phố như Nguyễn Trãi, Láng, Nguyễn Chí Thanh… một số cây cũ đã bị đốn hạ và trồng cây mới. Người dân quanh khu vực cây bị đốn cho biết, họ ủng hộ chủ trương thay thế cây mục nát, có nguy cơ ảnh hưởng đến đời sống và đe dọa tính mạng của con người của chính quyền TP Hà Nội, tuy nhiên, chủ trương này cần phải công khai minh bạch, có đánh giá cụ thể của các nhà khoa học, xác định ảnh hưởng đến môi trường. Kế hoạch thay cây xanh của TP. Hà Nội cần phải được thông tin đến người dân để tạo sự đồng thuận cho việc thực hiện. Theo một nguồn tin, hiện UBND TP Hà Nội đã chỉ đạo Sở Xây dựng đình chỉ công tác một Trưởng phòng liên quan đến vụ việc này.
Công Minh