Cảm phục ông già câm điếc có khả năng học ngoại ngữ siêu Việt

NGHỊ LỰC SỐNG ĐỂ VƯƠN LÊN

Chúng tôi tìm đến tiệm sửa khóa của ông Nguyễn Bách Tường (sinh năm 1957) tại đường CMT 8, quận 10. TP. HCM). Đến nơi thì chẳng thấy ai, chỉ thấy một chiếc tủ sửa chìa khóa đang nằm đơn độc trên vỉa hè, bước vào hỏi chú bảo vệ trong một ngân hàng gần đó thì được biết ông Tường đến giờ nghỉ trưa đã về nhà ăn cơm.

10 phút sau, người đàn ông đã lớn tuổi đang đi xe đạp tới, dáng dấp ông hơi gầy, nước da đen sạm nhưng khuôn mặt thì rất vui vẻ và ra dấu bằng những động tác của người câm. Tuy không hiểu gì nhưng tôi cũng đoán biết được ông đang hỏi tôi muốn làm gì. Tôi đưa chìa khóa xe của mình và ra dấu 2 ngón tay cho ông, ông vui vẻ gật gật rồi lại ra dấu “ok”. Biết là ông cũng biết chữ tôi liền lấy giấy bút, viết ra rồi tâm sự cùng ông. Nhìn thấy những dòng tâm sự ông Tường đang cậm cụi từng chữ thì tôi mới được biết, số phận của ông không như cái tên Bách Tường vốn mang ý nghĩa đầy sự may mắn ấy.

Ông sinh ra trong một gia đình nghèo gồm 9 anh chị em, nhưng trong đó chỉ có mình ông là bị câm điếc bẩm sinh. Do nhà nghèo không tiền chạy chữa, ông đành cam chịu số phận khuyết tật. Tuổi thơ của ông Tường đầy bất hạnh, khi còn bé thì không được trông nom, chăm sóc, đến khi biết chuyện thì ông lại mặc cảm vì bị khuyết tật rồi để tuổi thơ lặng lẽ trôi qua bên những góc tường tối tăm ở căn nhà nhỏ bé nằm heo hút trong con hẻm. Thời đó đất nước còn nghèo, trường học dành cho người khuyết tật cũng chưa có nhiều. Nhà thì nghèo, đông anh em lại chịu áp lực từ tinh thần nên ông Tường đành cam chịu số phận mù chữ. Được người quen giới thiệu nên ông Tường học nghề tại một tiệm sửa khóa lề đường của ông Sơn, cũng là người bị khuyết tật câm điếc, tại số 771 trên đường Cách Mạng Tháng 8. Sau 2 năm học nghề, ông mở được tiệm sửa khóa ngay trước cổng chợ Tân Bình, nhưng không có khách. Tiếp tục không bỏ cuộc ông chuyển qua nhiều nơi khác để mở tiệm như quận 3, quận Tân Phú lại không có khách vì khi đến sửa khóa người ta chỉ thấy ông ú ớ nên bỏ đi. Ông Tường quyết định học chữ để giao tiếp với mọi người.

Thời gian đầu gặp nhiều khó khăn, ông kiên nhẫn nhờ những người hàng xóm hướng dẫn và cất nghĩa từ ngữ, rồi chịu khó dù đi đâu ông cũng đọc viết lại tên đường hay cửa hiệu,… trong nhà có bao nhiêu lịch cũ hay những tờ giấy vụn là ông đều tận dụng để gọt giũa từng chữ cái. Năm 21 tuổi cũng là lúc ông đọc và viết thành thạo tiếng Việt. Từ đấy ông mới có thể nói chuyện dễ dàng với mọi người xung quanh, người ta biết được hoàn cảnh của ông nên thường xuyên đến ủng hộ, một phần cũng vì tài năng.

Ông sửa khóa rất trau chuốt mà nhanh, lúc nào cũng rất tỉ mỉ gọt giũa cẩn thận từng khía cạnh của chiếc chìa khóa, lúc nào ông cũng niềm nở và vui vẻ với khách. Có người mới đến sửa lần đầu thôi mà đã xin số điện thoại để tiện gọi ông đến nhà sửa, vì họ tin tưởng vào từng động tác ông làm nên chiếc chìa khóa với sự cẩn thận đến từng chi tiết. Thu nhập của ông rất bấp bênh, có ngày được khoảng hơn150 ngàn, còn ngày nào ế thì chỉ 100 ngàn. Mỗi chìa khóa ông chỉ lấy 15 ngàn, có ai muốn thay luôn cái ổ thì mất chừng 80 ngàn. Sợ khách đến mà không gặp được mình ông ghi số điện thoại của mình cho những người xung quanh như ông bảo vệ hay bác xe ôm… để có ai cần làm, thì chỉ nhắn tin là ông chạy đến liền hoặc để lại địa chỉ là ông đến tận nhà sửa.

VÀ KHẢ NĂNG NGOẠI NGỮ ĐẶC BIỆT

Thời gian rảnh ông tranh thủ lấy sách ra học thêm ngoại ngữ

Tuy đã lớn tuổi và bị khuyết tật nhưng suy nghĩ và phương thức sống của ông lại rất hiện đại. Ông bắt đầu vào tiệm Internet, tập tành lên mạng lướt web rồi lập tài khoản chát Yahoo để kết bạn và nói chuyện với mọi người, đặc biệt là người câm điếc, khi đó ông đã 47 tuổi. Nói chuyện với những người cùng cảnh ngộ, giúp ông hiểu ra nhiều chân lý sống mới và có thể chia sẻ nỗi niềm của mình. Không chỉ kết bạn trong nước mà còn kết bạn với cả những người Việt kiều, thậm chí là người nước ngoài cũng bị câm điếc như ông. Tuy vậy họ chỉ biết sơ sơ về tiếng Việt, đôi khi ông muốn nói chuyện nhiều cũng rất khó khăn.

Mấy ngày sau, ông vào nhà sách mua liền 2 cuốn từ điển Anh - Việt và cuốn học tiếng Anh cơ bản về tiệm cặm cụi học từng từ. Phương pháp học của ông rất đặc biệt mà hiệu quả cao, hằng ngày tranh thủ lúc vắng khách là mang một cuốn sổ tay và 2 cuốn từ điển ra đọc và viết, mỗi ngày ông học 5 từ vựng, giành từ ba đến bốn tiếng đồng hồ cho 5 từ vựng mới và ôn lại những từ vựng cũ.

Ngoài ra ông còn liên tục lên mạng chát với ông bạn nước ngoài để nhờ bạn chỉ dẫn nhiều hơn về ngoại ngữ. Ban đầu nhớ được vài từ thôi là ông đã sung sướng lắm rồi, ông kể: “Tôi vui đến nỗi đi đâu cũng viết ra mấy từ đó, rồi còn đi khoe cho con gái mình nữa… tôi thấy tiếng Anh càng học càng thấy thích”. Rồi từ từ, chỉ sau hơn 2 năm là ông biết ghép cả một câu, rồi chát với ông bạn hoàn toàn bằng một câu tiếng Anh, đúng ngữ pháp. Từ ngữ, câu giao tiếp bập bẹ ngày càng thông thạo hơn, ông đã không ngần ngại mà làm quen và kết bạn với những người bạn từ các quốc gia khác như: Philippines, Hà Lan, Đức, Pháp… để trau dồi ngôn từ. Không chỉ riêng với những người bạn trên mạng, việc thành thạo ngoại ngữ giúp ông rất nhiều khi gặp khách Tây. Mặc dù đã biết nhiều loại ngôn ngữ, nhưng ông không bao giờ bỏ bê việc học hành, nếu có thời gian là ông lại lấy từ điển ra để học từ.

Tâm sự với chúng tôi, ông cũng không quên giới thiệu về những quyển từ điển và nhiều bài vở đã từng học. Cái tủ kiếm tiền gần 40 năm nay, không ai nghĩ nó có một ngăn kéo dành riêng cho những quyển từ điển, tài liệu học tập mà ông đã cặm cụi dành dụm gần một đời người. Cuộc đời của ông còn có một mái ấm rất hạnh phúc đó là vào năm ông 28 tuổi, khi ấy ông vô tình quen biết được một người phụ nữ tên Lạc hơn ông 5 tuổi, bà Lạc cũng là người câm, điếc như ông. Tình yêu thì không bao giờ phân biệt tuổi tác, ông đã phải lòng người con gái miền sông nước với khuôn mặt ngây thơ, có nước da trắng trẻo và tính tình rất hiền lành. Hai người yêu thương nhau và đi đến hôn nhân, mặc dù gia cảnh có khó khăn. Ông Tường thì sáng 8 giờ đã đi sửa khóa, còn bà Lạc thì ở nhà làm công việc nội trợ, mặc dù cuộc sống vợ chồng khó khăn hơn khi 3 đứa con lần lượt ra đời. Nhưng với họ đó là thành quả của một tình yêu chân chính, là niềm vui sống trong cuộc đời vất vả này.

Rồi vợ ông ra đi trong cơn đau tim, khi ấy ông đã hơn 46 tuổi. Dù đau đớn khôn nguôi, tưởng chừng như sự sống dừng lại nhưng với ông, ba đứa con là niềm an ủi lớn nhất để ông sống tiếp. Các con của ông, ai cũng biết ngôn ngữ của người câm điếc, lúc nào cũng quây quần bên ông. Hiện tại 3 người con của ông đều khôn lớn và thành đạt, cô thứ 2 tên Loan 26 tuổi đang làm kế toán cho một công ty ở quận 1, cô thứ 3 tên Ngân 22 tuổi đang làm việc trong một nhà hàng và đứa con út tên Bông 17 tuổi đang đi làm thêm trong căn tin Bệnh viện 115, TP.HCM.

Đức Thịnh