Dantin - Nhìn bề ngoài, không ai ngờ những luống rau mập mạp, nhìn rất ngon mắt lại được trồng ngay tại đất dành để an táng cho người chết.
Dantin - Nhìn bề ngoài, không ai ngờ những luống rau mập mạp, nhìn rất ngon mắt lại được trồng ngay tại đất dành để an táng cho người chết.
Lúc nào cũng tươi xanh
5g sáng, bà Mật (xã Nguyệt Đức, huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh) đi cắt rau đem bán. Nơi bà trồng rau là con mương nhỏ ngay sát nghĩa địa của thôn. Một dòng nước đen kịt, hôi thối bao vây vạt rau. Chỉ tay vào những luống rau mập mạp xanh mượt, bà Mật nói:“Thường trồng rau mà có nước tiểu, phân heo tưới bón thì tốt phải biết. Nhưng ở đây chỗ nào gần mồ mả là chúng tốt um lên, hai ba hôm là hái được một lần”. Rồi bà hồn nhiên nói tiếp: “Nghĩ thì sợ thôi chứ rau hái lên tươi ngon lắm, chả việc gì phải sợ. Rau nhà tôi được các mối chở ra Hà Nội bán rất thích, sáng nào tôi cũng phải dậy sớm cắt rau để kịp giao cho họ. Ruộng rau này gia đình tôi đã trồng cả chục năm nay rồi”.
Những luống rau xanh ngậy được trồng ngay trong nghĩa địa, lớn lên từ nước rửa hài cốt.
Những luống rau nằm xa địa phận nghĩa địa quả nhiên không được xanh tốt như các luống rau của bà Mật. Sở dĩ rau tốt và xanh thế là do bà thường xuyên múc nước từ những huyệt đã bốc hài cốt đi.
Loại rau mà người trồng cũng không dám ăn.
Theo quan sát của chúng tôi, rau không chỉ được trồng xung quanh nghĩa địa mà ngay trong khuôn viên nghĩa địa, những khu đất trống cũng được tận dụng để trồng rau, củ. Bà Mật cho biết thêm: Ngoài nguồn nước từ các huyệt trống, nước để tưới cho rau ở đây chủ yếu lấy từ con mương nhỏ chảy ngay cạnh nghĩa địa. Con mương chính là nơi người dân cọ rửa những vật dụng dùng để “tắm rửa cho người chết”.
Theo người dân trồng rau ở đây cho biết, rau xanh tốt như thế là do không chỉ tưới rau bằng thứ nước ấy, mà còn được tưới phân tươi liên tục . Anh Tưởng, một người trồng rau tỏ ra khá am hiểu vấn đề an toàn vệ sinh thực phẩm: “Tôi trồng rau được gần chục năm, nhưng chưa khi nào bị người tiêu dùng kêu ca. Rau hái lên, cho vào nước rửa sạch là xanh mượt. Chưa thấy trường hợp nào bị chết khi ăn rau nhà tôi cả”!
Nạp sán vào người
Theo PGS.TS. Nguyễn Văn Đề, Chủ nhiệm Bộ môn Ký sinh trùng (KST) (đại học Y Hà Nội) rất nhiều người có suy nghĩ sai về cách dùng rau. Không phải rau cứ xanh tươi, trồng trên cạn là không bị nhiễm KST. “Thực tế là có rất nhiều loại rau được trồng trên cạn nhưng lại được tưới bằng nguồn nước ô nhiễm, nên cũng nhiễm KST này. Do ăn phải các loại rau nhiễm KST không được nấu chín, nên KST từ rau bám vào ruột non, ký sinh và trưởng thành, gây bệnh giun sán”, PGS.TS Nguyễn Văn Đề nói.
Nhiều người dân mua rau không rõ nguồn gốc.
Nhiều trường hợp vì quá tin vào cách lựa chọn rau xanh bằng kinh nghiệm đã vô tình mang mầm bệnh vào người. Chị Nguyễn Hải Hà ở quận Thanh Xuân (Hà Nội) cho biết: “Mình thích ăn món rau cần nấu tái. Lo ngại rau ở thành phố không sạch, mỗi tuần, nhờ mẹ đẻ mua rau của những người dân xung quanh nhà để gửi lên và vô tư ăn. Đến khi mang thai được 6 tháng, thấy người hay mệt, da xanh xao, nhưng lại nghĩ do mang thai, nên không đi khám. Một thời gian thấy sức khỏe suy kiệt, đến bệnh viện khám mới biết mình bị nhiễm giun sán nặng do hay ăn rau sống và rau không rõ nguồn gốc”. Anh Thế Khương (tập thể Nam Thành Công, Hà Nội) lại được các bác sỹ phát hiện bị nhiễm giun sán do ăn một món khoái khẩu là nộm rau muống và anh thường xuyên được vợ làm cho ăn món này. Đã từng đọc báo thấy nói các loại rau thủy sinh tỉ lệ nhiễm KST cao, nên vợ anh luôn cẩn thận, chỉ chọn rau muống cạn dù ống rau không được to, giòn như rau muống nước. Thời gian gần đây, anh thường xuyên có biểu hiện đau bụng, rối loạn tiêu hóa, khi thì phân sống, khi thì lại tiêu chảy nhưng anh vẫn chỉ tự uống thuốc ở nhà mà không đi khám. Đến khi có biểu hiện phù toàn thân, phù mặt, phù thành bụng… anh mới vội tới Viện Sốt rét và Ký sinh trùng TƯ khám mới được khẳng định, nhiễm sán lá ruột nhỏ.
Trước những nguy cơ nhiễm KST từ các loại rau xanh, PGS.TS. Nguyễn Văn Đề cho biết: Để tránh loại bệnh nguy hiểm này, người tiêu dùng cần tìm những loại rau có nguồn gốc rõ ràng, không nên quá phụ thuộc vào kinh nghiệm trong chọn rau, dù mua rau ở bất kỳ đâu cũng cần phải tẩy rửa sạch trước khi ăn.
Sa Hà - Sỹ Thành