Sự kiện hot
13 năm trước

Ly kỳ chuyện “Thần khuyển” giữ làng và tự biết đường “quay về”

Dantin - Từ lâu, người dân xã Viên Nội (Ứng Hòa, Hà Nội) luôn truyền tai nhau về sự linh thiêng kỳ lạ của cặp chó đá đứng trấn giữ đầu làng và câu đối “Đầu làng chó đá/Cuối làng cây đa” có lẽ đã trở thành nét đặc trưng mỗi khi nhắc vùng đất này.

Dantin - Từ lâu, người dân xã Viên Nội (Ứng Hòa, Hà Nội) luôn truyền tai nhau về sự linh thiêng kỳ lạ của cặp chó đá đứng trấn giữ đầu làng và câu đối “Đầu làng chó đá/Cuối làng cây đa” có lẽ đã trở thành nét đặc trưng mỗi khi nhắc vùng đất này.

Cặp chó đá kỳ lạ

Ngay từ đầu làng xã Viên Nội, cặp chó đá bao đời nay vẫn sừng sững án ngữ khiến không ít người mỗi khi qua đây đều dừng lại tò mò dò hỏi về lai lịch và ý nghĩa của cặp chó đá này. Theo cụ Kim Văn Duyên (81 tuổi) - thủ từ đình làng Thượng, cặp chó đá này được tạc bằng đá xanh nguyên khối, mỗi con cao khoảng 90cm, nặng khoảng 300kg do một người đem từ trong Thanh Hóa ra hiến tặng để ở đình làng cách đây khoảng 300 năm. Theo đánh giá của chính quyền địa phương thì đây là một cổ vật có giá trị văn hóa độc đáo với lối kiến trúc, điêu khắc thời Lê.

Ban đầu, cặp chó đá này được chạm khắc cực kỳ công phu với đầy đủ các hoa văn, chi tiết trang trí rất tinh xảo như đuôi, mắt, tai…, nhưng theo thời gian, nhiều chỗ đã bị sứt vỡ, hư hại. Không chỉ bị thời gian bào mòn mà cặp chó đá này còn bị con người phá hoại rất nhiều lần, nhưng vẫn kiên gan đứng đó như chống chọi lại. Người dân trong làng kể lại rằng vào khoảng tháng 4/1950, khi giặc Pháp kéo về chiếm đóng tại đồn Ba Thá, cách làng không xa nên chúng thường xuyên kéo về càn quét, đốt phá làng. Trong một lần đi càn, một tên lính Pháp khi nhìn thấy cặp chó đá đã giương súng bắn và làm hư hỏng nặng phần đầu của một trong hai con.

Một vị cao niên trong làng cho biết, ngày trước cặp chó đá được đặt trước lối vào đình làng ở ngoài đê, sau khi đình chuyển vào trong làng thì cặp chó đá cũng được đem theo và chỉ mới được đem ra đặt ở đầu làng khoảng gần 70 năm về trước để trấn giữ và bảo vệ làng. Đó là vào khoảng đầu năm 1946, chính quyền cách mạng khi đó có sơ tán một kho bí mật về cất giữ tại làng. Biết được tin đó nên tháng 3/1946, một toán cướp đã đánh ô tô về làng với ý định cướp kho. Khi đó, lực lượng bảo vệ kho yếu thế hơn so với đám cướp vừa đông vừa hung hãn lại được vũ trang đầy đủ nên đã đánh kẻng báo động. Nhận được tin báo, người dân trong làng đã nhanh chóng mang vũ khí kéo ra đầu làng bao vây toán cướp, đồng thời huy động người khiêng cặp chó đá lên đặt trên đường ngay trước ô tô và thiết lập các chướng ngại vật khác nhằm ngăn cản không cho toán cướp tháo chạy đem theo kho tàng của chính quyền cách mạng .Sau đó thấy rằng ở đầu làng đồng thời cũng là đầu xã cần phải có vật gì trấn giữ nên người dân đã thống nhất để cặp chó đá từ đó đến nay.

Cặp chó đá đứng ngay đầu làng thuộc xã Viên Nội (Ứng Hòa, Hà Nội)

Sự “trở về” bí ẩn

Xung quanh cặp chó đá này người dân đồn đại nhiều chuyện ly kỳ, bí ẩn như chúng có khả năng ngăn chặn tai ương, xua đuổi tà ma không cho xâm nhập vào làng. Tuy nhiên, đối với người dân nơi đây thì kỳ lạ nhất đó chính là chuyện cặp chó đá này dù bị trộm lấy đi nhưng vẫn tự.... “biết đường quay về”.

Cụ Nguyễn Thị Hạ (76 tuổi) người thôn Thượng, cho biết: Vụ trộm chó đá xảy ra cách đây đã 6 năm nhưng đến giờ nhiều người vẫn nhớ như in. Đó là vào khoảng tháng 3/2006, lợi dụng đêm tối, kẻ gian đã đánh hẳn xe ô tô dừng ở đầu làng, hì hục đào bới rồi “bắt trộm” một “cụ” chó đá của làng mang đi. Sáng hôm sau, một người dân trong làng đi chợ sớm đã tá hỏa khi thấy con chó đá nằm phía bên phải của làng đã “không cánh mà bay”. Tin động trời ấy chẳng mấy chốc lan khắp cả làng trên xóm dưới, ai cũng hoang mang vì xưa nay chuyện như vậy chưa từng xảy ra. Vụ việc nhanh chóng được báo lên chính quyền địa phương bủa đi khắp nơi truy tìm nhưng tất cả mọi nỗ lực tìm kiếm đều không đem kết quả khiến nhiều người trong làng đinh ninh rằng “cụ” chó đá vừa có giá trị tâm linh, lại vừa là cổ vật của làng mình đã mất hẳn rồi, nên mất ăn, mất ngủ vì tiếc.

Bẵng đi khoảng gần một năm sau, có một chị lấy chồng ở huyện bên khi về làng chơi, nghe mọi người kể lại chuyện làng bị “mất trộm chó đá” thì giật mình chị cho biết ở xã nơi chị đang ở có gia đình trưng một con chó đá khá giống “cụ” chó đá của làng. Nghe tin này, các cụ bô lão trong làng liền tất tả tới nơi để xem và nhận ra đó đúng là “cụ” chó đá của làng bị lấy trộm. Hỏi ra mới biết chủ của “cụ” chó đá vì thấy con chó đá đẹp nên đã bỏ ra một số tiền khá lớn để mua lại để đem về trưng tại nhà. Sau khi biết được gốc tích của con chó đá này, ông ta đã ngỏ lời xin được làm lễ trả chó đá về lại vị trí cũ.

Sau này, nhiều người cho rằng từ khi ông ta mua con chó đá đó, gia đình liên tục xảy ra những chuyện lục đục không hay, việc làm ăn buôn bán cũng gặp nhiều khó khăn, trắc trở và những điều đó là do “cụ” chó đá trừng phạt nên. Sau khi hoàn thành việc đưa chó đá về vị trí cũ, mọi chuyện trong gia đình ông ta đã êm ấm trở lại, việc làm ăn buôn bán cũng thuận lợi hơn.

Chuyện ly kỳ về cặp chó đá vẫn chưa hết. Cách đây hơn một năm, có hai thanh niên khi đi đến đoạn đường ngay phía trước cặp chó đá thì tử vong vì bị ngã xe. Khi xem tuổi của hai thanh niên xấu số này, mọi người đều bất ngờ vì cả hai đều tuổi Tuất, nên nhiều người đồn đoán cho rằng vì cùng tuổi, “hợp vía” nên hai thanh niên kia đã bị hai “cụ” chó đá “rước đi”. Từ đó, vào những ngày lễ, ngày tết mỗi khi đi qua đoạn đường này, có người dừng lại thắp hương, cắm hoa trước hai “cụ” chó đá để khấn cầu.

Cứ thế, những câu chuyện truyền từ miệng người này qua miệng người khác chẳng biết đúng sai thế nào nhưng mỗi người lại thêm thắt vào một vài tình tiết trong việc trở về của “thần khuyển” và cái chết của hai thanh niên kia lại càng khiến nhiều người tin vào sự bí ẩn, linh thiêng của cặp chó đá.

Tuy nhiên, cụ Trần Văn Biên (75 tuổi) - Hội trưởng Hội người cao tuổi xã Viên Nội khẳng định những câu chuyện mang đậm yếu tố ly kỳ, bí ẩn xung quanh cái chết của hai thanh niên tuổi Tuất ngay cạnh nơi đặt cặp chó đá chẳng qua chỉ là sự ngẫu nhiên. Bởi đoạn đường đê này trước đây toàn đá sỏi rất khó đi nhưng sau khi trải nhựa, nâng cấp thành đường tỉnh lộ 429, đường bằng phẳng, rộng rãi hơn, vì thế xảy ra và tình trạng nhiều thanh niên phóng nhanh vượt ẩu, gặp đoạn đường cua ngay đầu làng, lại không chú ý quan sát nên bị lạc tay lái, tai nạn xảy ra là khó tránh khỏi. “Riêng chuyện chó đá sau khi bị mất trộm rồi người mua đem trả lại thì hoàn toàn không có gì là kỳ lạ, bí ẩn cả bởi người chủ đó đã phải bỏ ra một số tiền khá lớn lại vô tình mua phải đồ ăn trộm mà có, khi biết rõ nguồn gốc cặp chó đá và lại có xác nhận của chính quyền địa phương nơi cặp chó đá bị mất nữa thì chả ai muốn giữ lại làm gì người mua chả dại gì tiêu thụ đồ gian, dính dáng tới pháp luật, nên đem trả lại là chuyện đương nhiên”, cụ Biên lý giải.

Tiến sĩ văn hóa Nguyễn Thị Ánh Hồng – Phó khoa Văn hóa Phát triển (Học viện Báo chí và Tuyên truyền) cho biết:

Theo quan niệm của người xưa, mỗi một làng thường lấy một vật, biểu tượng gần gũi với đời sống của họ để tạo dựng và gửi gắm niềm tin vào đó. Những linh vật đó thể là một cặp kỳ lân bằng đá, một cây đa,..với mong muốn những linh vật đó sẽ mang tới sự giàu sang, phú quý cho cả làng. Đặc biệt là tục thờ chó đá có ở nhiều nơi trên đất nước ta bởi người xưa quan niệm rằng “Mèo đến nhà thì khó, chó đến nhà thì sang”, họ tin rằng tiếng sủa của loài chó là gọi sự giàu sang, phú quý tới đồng thời xua đuổi xui xẻo, ma quỷ đi. Những linh vật đó thường được coi như một biểu tượng chung của làng và nó biểu hiện như một tín ngưỡng tâm linh đặc biệt của người dân tại các làng quê Việt Nam. Đồng thời những linh vật đó mang nhiều ý nghĩa tích cực và có chức năng giáo dục rất lớn bởi trong đó kêu gọi sự đoàn kết cộng đồng, khuyến khích việc thiện, bài trừ cái ác, giúp cho con người thoải mái hơn, yên tâm hơn về đời sống tinh thần…

Bài và ảnh Phạm Hải

 

Từ khóa: