Mang thai hộ: Vấn đề còn nhiều băn khoăn

Việc pháp luật cho phép mang thai hộ sẽ mở ra cơ hội được làm cha mẹ thực sự cho nhiều cặp vợ chồng hiếm muộn. Tuy nhiên, vấn đề mang thai hộ ở Việt Nam còn nhiều vấn đề băn khoăn.

Việc mang thai hộ là rất chính đáng với những cặp vợ chồng muốn có con nhưng không thể mang thai được, chẳng hạn như phụ nữ không có tử cung hay bị cắt vì băng huyết, vỡ tử cung… hoặc vì bệnh lý mà không được phép mang thai. Ba bệnh viện được Bộ Y tế đề xuất thực hiện kỹ thuật mang thai hộ vì mục đích nhân đạo đó là: Phụ sản Trung ương, Đa khoa Trung ương Huế và Phụ sản Từ Dũ TP.HCM.

Ước tính, mỗi năm, khoảng 500-700 trường hợp có nhu cầu nhờ mang thai hộ. Mục đích của việc quy định bệnh viện nào được thực hiện kỹ thuật mang thai hộ là tạo điều kiện cho những cặp vợ chồng không may mắn đó để tránh thực hiện mang thai hộ tràn lan, hạn chế những biến tướng ảnh hưởng tiêu cực đến đời sống xã hội.

Vợ chồng nhờ mang thai hộ, người mang thai hộ, trẻ được sinh ra nhờ mang thai hộ được đảm bảo an toàn về đời sống riêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình và được pháp luật tôn trọng, bảo vệ. Mang thai hộ vì mục đích nhân đạo được thực hiện trên nguyên tắc tự nguyện. Người mang thai hộ phải là thân thích, cùng hàng với vợ hoặc chồng, đã có con, được xác nhận đủ điều kiện của tổ chức y tế và chỉ được mang thai hộ một lần. Trường hợp người mang thai hộ đã có gia đình thì phải được sự đồng ý bằng văn bản của người chồng.

Theo ThS. BS Hoàng Thị Diễm Tuyết - Phó Giám đốc Bệnh viện Từ Dũ TP.HCM cho biết: “Những trường hợp vợ chồng hiếm muộn mà trong y khoa có thể thực hiện được, nhưng vì luật không cho phép thì không thể làm, đến nay luật cho phép là rất nhân đạo”.

Quy định mang thai hộ có hiệu lực mở ra nhiều cơ hội cho những cặp vợ chồng hiếm muộn. Với nhân viên y tế, trong trường hợp phải cắt tử cung để điều trị bệnh, giữ lại mạng sống cho người phụ nữ chưa từng có con cũng sẽ đỡ phải áp lực nặng nè như trước.

Tuy nhiên, có nhiều ý kiến lo ngại rằng người mang thai hộ sẽ đòi con, không trả lại sau khi sinh, lúc đó cần giải quyết thế nào, cũng cần có những quy định cụ thể. Để tránh những vấn rắc rối liên quan tới việc mang thai hộ, Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Việt Tiến cũng lưu ý, các cặp vợ chồng phải ý thức được những rắc rối liên quan đến việc nhờ mang thai hộ có thể xảy ra sau này khi em bé chào đời. “Thực tế em bé sinh ra nhờ mang thai hộ hoàn toàn mang dòng máu của bố mẹ, chứ không phải của người mang thai hộ. Nhưng trước khi thực hiện kỹ thuật mang thai hộ hãy thực hiện đầy đủ các vấn đề liên quan tới luật pháp, thực hiện các cam kết để đảm bảo em bé và cặp vợ chồng nhờ mang thai hộ được pháp luật bảo vệ không gặp phải tình trạng người mang thai hộ cố tình làm khó, đòi con sau này” Thứ trương Bộ Y tế Nguyễn Việt Tiến cho biết.

Để có thể tránh được những điều trên thì các cơ sở thực hiện mang thai hộ có trách nhiệm xem xét, kiểm tra tính pháp lý của hồ sơ đề nghị thực hiện mang thai hộ. Trường hợp nghi ngờ có thể yêu cầu bổ sung các giấy tờ khác có liên quan hoặc phỏng vấn trực tiếp. Cơ quan tư pháp xã có thẩm quyền xác định người thân thích của bên vợ hoặc bên chồng người nhờ mang thai hộ.

Mang thai hộ là vấn đề mới lại rất phức tạp và nhạy cảm, liên quan trực tiếp đến quyền và nghĩa vụ của nhiều người. Và với quy định người mang thai hộ phải là người thân thích cùng hàng, khiến cho việc tìm người mang thai hộ bị giới hạn đi rất nhiều. Việc cho phép ba cơ sở thực hiện mang thai hộ mang tính thí điểm trong giai đoạn đầu để cơ quan quản lý có thể tổng kết, rút kinh nghiệm và quản lý tốt hơn vấn đề này. Hi vọng việc pháp luật cho phép mang thai hộ sẽ mở ra cơ hội được làm cha mẹ thực sự cho nhiều cặp vợ chồng hiếm muộn.

Tuyết Hạnh
theo Xây dựng