8 người chết, 4 người bị thương, 10 người chưa trở về và hàng chục người sống trong tâm trạng hoảng loạn. Đó là hậu quả của vụ sạt lở đất ở bãi vàng xã Minh Lương (huyện Văn Bàn, tỉnh Lào Cai)
8 người chết, 4 người bị thương, 10 người chưa trở về và hàng chục người sống trong tâm trạng hoảng loạn. Đó là hậu quả của vụ sạt lở đất ở bãi vàng xã Minh Lương (huyện Văn Bàn, tỉnh Lào Cai) khiến gieo rắc nỗi tang thương cho 3 xã Tuân Đạo, Tân Lập, Quý Hòa (huyện Lạc Sơn, tỉnh Hòa Bình).

Bà con trong xóm đến chia buồn với mẹ con chị Nhạn, vợ nạn nhân Bùi Văn Ai.
Ảnh: Hồng Bài
Lần theo địa chỉ ghi vội trên đường vào bãi vàng rừng Xanh, rừng Vầu, xã Minh Lương, sáng 15/9, chúng tôi về xã Tuân Đạo, huyện Lạc Sơn, Hòa Bình. Vừa đến đầu xã đã nghe tiếng nhạc đám hiếu, tiếng khóc than thảm thiết vọng lên từ xóm Mọi, xóm Khụ, xóm Chạo. Anh Bùi Thanh Dừng, Trưởng Công an xã Tuân Đạo nói: "Theo phong tục của người Mường, hôm nay, gia đình nạn nhân làm giỗ 10 ngày cho người đã khuất".
Chúng tôi đến nhà cháu Bùi Văn Hà (xóm Mọi), người may mắn thoát nạn trong vụ lở đất. Ngôi nhà tuềnh toàng, trong nhà chẳng có gì đáng giá, tất cả hiển hiện rõ cái nghèo khó ở nơi nông thôn miền núi. Hà năm nay 16 tuổi, học hết lớp 9, vì nghèo nên bỏ học theo các chú, các anh trong xã lên bãi vàng Minh Lương làm thuê cho chủ lò vàng người Lào Cai.
Hà cho biết, "lính" mới chủ trả 3,5 triệu đồng/tháng. Lò của Hà có hơn 30 người, phần đông là người huyện Lạc Sơn. Chủ lò tổ chức làm việc 2 ca; ca đêm làm từ 5 giờ chiều hôm trước đến 5 giờ sáng hôm sau, tiếp đến là ca ngày. Hà thoát nạn do hôm đó làm ca đêm. "Các anh Bùi Anh Tú, Bùi Văn Khánh, Bùi Văn Ai, Bùi Văn Biền, Bùi Văn Rự, Bùi Văn Chẻm, Bùi Văn Viên, Bùi Văn Rúc (bị chết – P.V) và mấy người nữa cùng người Lạc Sơn làm ca ngày nên đang ngủ ở lán. Lúc tìm kiếm, ai thò đầu, thò chân tay lên đống đất đá thì đào bới được xác, số người bị chôn vùi sâu thì chịu. Lán cháu có tất cả 27 người đang ngủ", Hà kể lại.

Nhà nạn nhân Bùi Văn Khánh. Ảnh: Hồng Bài
Trong 8 nạn nhân chỉ có 3 người đã có vợ, con. Số còn lại đều ở độ tuổi từ 16 - 18, đều là lao động chính trong gia đình. Họ có chung một hoàn cảnh là gia đình nghèo khó. Giờ đây, người trụ cột trong gia đình không còn nữa, cảnh mẹ góa, con côi như mẹ con chị Bùi Thị Nhạn, vợ nạn nhân Bùi Văn Ai, ở xóm Khụ, xã Tuân Đạo khiến chúng tôi không khỏi bùi ngùi. Chị Nhạn, một nách hai đứa con nhỏ (đứa lớn 5 tuổi, đứa nhỏ 3 tuổi), sống trong ngôi nhà sàn xiêu vẹo, giờ chẳng biết bấu víu vào đâu để nuôi con ăn học, khôn lớn. Mẹ nạn nhân Bùi Anh Tú bị tâm thần, lúc tỉnh lúc như điên loạn, thấy người lạ là lao đến gào thét đòi trả lại con. Ai nhìn bà cũng thương xót, không cầm được nước mắt.
Được biết, ngay khi xảy ra vụ sạt lở đất ở bãi vàng, đêm 5/9, chủ lò vàng từ Văn Bàn, Lào Cai đã về nhà 8 nạn nhân để "bồi thường" từ 80 - 100 triệu đồng/gia đình và mỗi nhà 4 triệu đồng để mua quan tài. Đêm 6/9, chủ lò vàng cho xe đưa nạn nhân về giao cho từng gia đình. Còn 4 người bị thương, trong đó 2 người bị thương nặng đang phải điều trị tại Bệnh viện Đa khoa Lào Cai. Mấy hôm sau, xã có 5 người, xã thì 3 người, xã 10 người, thất thểu trở về trong tâm trạng hoảng loạn.
Anh Bùi Thanh Dừng, Trưởng Công an xã Tuân Đạo cho biết: Tình trạng người dân 3 xã Tuân Đạo, Tân Lập, Quý Hòa đi làm thuê khắp nơi từ Bắc vào Nam khá đông. Tính đến tháng 8/2013, số người đăng ký tạm vắng với Ban Công an xã là: Tuân Đạo có 550 người, Quý Hòa 500 người, Tân Lập 35 người (son số thực tế Tân Lập phải hàng trăm người). Riêng xã Tuân Đạo, thời điểm cao nhất có hàng trăm người, thường thì 50 - 70 người lên làm thuê cho chủ lò vàng ở bãi vàng Lào Cai.
Trước đây, cũng đã có một số người đi làm thuê bị chết do tai nạn lao động, như anh Bùi Văn Đặng, 31 tuổi, xóm Mọi; anh Bùi Văn Kiệm, 23 tuổi, xóm Rài; anh Bùi Văn Toàn, xóm Đanh... và hàng chục người bị thương do tai nạn lao động. Số người chết, bị thương đều phải chịu thiệt thòi vì họ đi làm thuê theo kiểu tự do, không hợp đồng lao động, không bảo hiểm. Vậy là, đã nghèo lại càng nghèo thêm.
Hồng Bài
theo Thanh tra